 |
 |
door Hans Huiberts
Dit artikel is met toestemming overgenomen uit de Breeders Special 2021 van het blad "Draf&Rensport"
Voor een update: zie onderaan dit artikel: Click HIER
In het kader van het 75-jarig bestaan van de Fokkersvereniging is de Breeders Special 2021 een hele dikke uitgave
van 112 bladzijden geworden met een speciaal thema: de Hybride Groeikracht in onze fokkerij. In een serie artikelen
worden kruisingen van verschillende fokrichtingen uitgediept en ook enkele foktheoriën zijn uitvoerig beschreven.
Een tweede aanleiding was de plotselinge hype in Zweden met het gebruik van pacerbloed in de draverfokkerij.
| |
|
Subtitel: Schieten we ons doel voorbij?
Het gebruik van pacerbloed in de draverfokkerij staat weer eens ter discussie en dat komt niet uit Noord-Amerika overwaaien, maar, zoals wel eerder, uit Zweden. Ik geef mijn persoonlijke mening, die ik als gevolg van het begrip Heterosis en de ervaringen in Zweden toch iets heb moeten bijstellen.
Vooropgesteld
Ik was echt bevooroordeeld en tot voor kort ook een felle tegenstander. Sinds mijn eerste draver Noble Duke (met een pacer-aanleg door zijn vader Duke of Lullwater) in 1974 als 2-jarige alleen met zware (anti)pace-ijzers van 4 ons aan het draven kon worden gebracht en later in de koers ook veel gewicht nodig had, heb ik een aversie tegen alles was met pacers te maken heeft en beschouw ik de eventuele pacer-aanleg van een draver als iets negatiefs. Mijn gevoel zegt: We hebben zoveel bereikt in de draverfokkerij en waarom zouden we nu teruggaan in de tijd? Wij willen toch harddravers fokken en geen telgangers? Ik denk dat er, door de gescheiden fokkerijen voor dravers en pacers, anatomische verschillen zijn ontstaan tussen beide rassen. Die pacer-aanleg moet je niet willen terugfokken. In Noord-Amerika kunnen trainers nog kiezen welke richting ze met een jong paard nemen, afhankelijk van de aanleg, maar in Europa heb je niets aan een pacer. Hier is de telgang verboden en er volgt onmiddellijke uitschakeling. En zware voorijzers willen we ook niet.
Nieuwe belangstelling
In Zweden is er enkele jaren geleden weer een halve pacer ter beschikking gekomen, namelijk de Amerikaan Googoo Gaagaa. Eerst via import-diepvries sperma. In zijn eerste Zweedse jaargang van 25 producten uit 2016 zitten enkele cracks, te weten de hengsten Power (GP de l’UET) en Hail Mary (Derby-winnaar 2020) en de ruin Bythebook (Uppfödningslöp). Daarom is hij na het dekseizoen 2019 naar Zweden verhuisd en was hij in 2020 volgeboekt met 150 merries tegen een tarief van ca. € 7.000. Dat levert al meer dan 1 miljoen Euro per jaar op. Hij is ook al volgeboekt voor 2021. Een nieuwe hype in de draverfokkerij. In een apart artikel beschrijft Geert Koops deze hengst.
 |
Boven: Googoo Gaagaa wint een koers.
 |
Boven: Googoo Gaagaa in stand.
Nog meer pacers
Er zijn nog meer voorbeelden in Zweden. De tweede geplaatste in de Zweedse Derby van 2020 was Don Fanucci Zet, een zoon van de draver Hard Livin en de pacermerrie Kissed by the West. Hij zal dit jaar wel ter dekking komen. En eind vorig jaar is de pacerhengst Hayden Hanover uit the USA in Zweden geïmporteerd. Hij heeft als pacer een record van 1.06,5 en een winsom van omgerekend € 600.000 behaald en zal dit jaar ter dekking worden gesteld. Voor het eerst dus een 100 % pacer ter dekking in Zweden. Hayden’s vader Somebeachsomewhere is ook de vader van 4 fokmerries die naar Zweden zijn gehaald. Het lijkt wel of daar nu een “pacer-manie” is ontstaan. Er wordt door de Zweden wel beweerd dat er meer kennis en ervaring van de trainers is vereist om van deze kruislingen goede dravers te maken. Vaak hebben ze veel gewicht aan de voorbenen nodig.
 |
Boven: Don Fanucci Zet en Orjan Kihlström werden 2e in de Derby en wonnen
het Sprinter Mastaren in 2020.
In 2021 hebben ze de Elitloppet gewonnen.
Don's moeder is een pacer.
 |
Boven: De pacer Hayden Hanover dekt sinds 2021 in Zweden.
Hij dekte vanaf 2021 de volgende aantallen merries: 77-30-44-36.
De oudste zijn in 2025 3 jaar.
En in Nederland?
Googoo Gaagaa wordt sinds vorig jaar door Flevofarm aangeboden. In 2020 werden 2 merries geïnsemineerd. Dat zullen er nu wel meer worden. Voor zover ik weet heeft John Bootsman voor dit jaar 10 (NL en Zweedse) merries geboekt en Arie van Bellen 1. Ik hoorde ook al verhalen van een fokker, die beweert dat pacers naast sneller ook harder zouden zijn dan dravers. Misschien bedoelde hij harder dan de Amerikaanse draver. Voor echte hardheid moet je volgens mij bij de Franse dravers zijn of liever bij de Frans-Amerikaanse mix. Dat is inmiddels toch wel bewezen. De inmiddels 10-jarige Bahia Quesnot, Billie de Montfort, Blé du Gers, Bugsy Malone, etc. koersen nog op topniveau mee en hebben dit jaar (2021) ook nog enkele keren drafles gegeven in Scandinavië. En denk ook nog eens terug aan de keiharde crack Timoko!
Reglementering?
Doordat dravers en pacers in Noord-Amerika in één stamboek staan kunnen we het gebruik van pacers in de Europese draverfokkerij moeilijk verbieden en in Europees verband komen we nooit op één lijn door de Zweedse experimenten. Wel kunnen pacerhengsten landelijk worden uitgesloten voor de dekdienst. De SNDR zou (op advies van de stamboekcommissie) voorwaarden kunnen stellen bij de toekenning van een dekboek voor hengsten met pacerbloed. Bijvoorbeeld: niet meer dan 50% pacerbloed in de stamboom en een record + winsom hebben behaald als harddraver. Hier voldoet Googoo Gaagaa aan, maar Hayden Hanover niet.
Mijn mening herzien?
Misschien zag ik het wel helemaal verkeerd. Misschien zijn de pacers, net als de dravers, ook qua gangen sterk verbeterd? Misschien maakt een pacer wel een hele goede cross met een Love You-merrie met een “lange loop”? Maar het is ook mogelijk dat je juist een betere, supersnelle pacer fokt in plaats van een harddraver en dan schiet je jouw doel voorbij. Toch heeft het begrip Heterosis me aan het denken gezet en geef ik de pacers nu nog even het voordeel van de twijfel. De halve pacer Googoo Gaagaa was zelf een goede draver en hij heeft al twee originele Zweedse cracks gebracht. Ik wil nu gewoon eerst even aankijken hoe het verder met hem in Zweden afloopt en dat maakt het komende klassieke seizoen extra interessant. Hoe doen zijn volgende jaargangen het? Maar ik ben pas echt overtuigd wanneer een nakomeling als Power of Hail Mary de Prix d’Amérique of de Prix de France weet te winnen. Tot dan geef ik de voorkeur aan een andere cross, waarvan er in Zweden ook heel veel succesvol zijn. Denk maar eens aan Prix d’Amérique-winaar Readly Express (van Ready Cash), die nu de TCT-sponsor is, met een gratis veulengeld.
Bronnen:
- Prof. Ulf Lindström, artikel over pacerbloed in Zweedse draverfokkerij
- Zweedse website breedly.com
(einde artikel uit 2021)
Latere aanvullingen en conclusie:
4 jaren na bovenstaand artikel kan ik toch wel concluderen dat het gebruik van pacers in de draverfokkerij onverstandig is en mislukt is.
En wel hierom:
De Fransen claimen een apart draverras te hebben, hetgeen natuurlijk onzin is, gezien alle Amerikaanse inbreng.
In Noord-Amerika
worden dravers en pacers als hetzelfde ras beschouwd en dat is net zulke grote onzin. Vanuit de oorsprong gezien klopt het wel, maar in de huidige tijd zijn het eigenlijk twee aparte rassen, met een verschillende anatomie. Men zou er twee aparte stamboeken voor kunnen maken. Er wordt nauwelijks gemengd en dat is niet voor niets. De Amerikanen zeggen: "van een draver kun je wel een pacer maken, maar omgekeerd niet." Pacers geven een soort dominante aanleg tot pacen door, zelfs in latere generaties. Dravers met een kwart of een achtste pacerbloed hebben moeite om snel te draven zonder gewicht aan de voorbenen. Dat betekent dat je pacerbloed in de draverfokkerij moet mijden.
Voorbeelden:
Over Hambo-winnaar 2021 Captain Corey (een kwart pacer, als zoon van Googoo Gaagaa) schreef Bas Schwarz in zijn verslag van de Hambletonian in Draf&Rensport nr. 32 het volgende:
(citaat) De Captain koerste als tweejarige namelijk nog met 800 gram gewicht per voorbeen (zware ijzers en dito schoentjes)* en om als driejarige ook een hoofdrol te kunnen vertolken was een lichtere balans onontbeerlijk. Svanstedt moest hem daarom in de afgelopen winter vooral op kracht trainen. Dit seizoen kwam Corey moeizaam op gang, pas in
de afdeling van de Stanley Dancer (2e achter Sonofamistery) koerste hij naar tevredenheid van de trainer. De overwinning in de Hambletonian-serie, zonder voorschoentjes, maar nog altijd met zware stalen ijzers, was de bevestiging dat Corey er precies op tijd klaar voor was. Op het uur U openbaarde zich het vakmanschap van Svanstedt eens te meer. Na lang wikken en wegen besloot hij alle vier ijzers er bij zijn crack onder vandaan te trekken en in het voorwerk kreeg Ake het antwoord waarop hij gehoopt had. Corey draafde effectiever, elke pas was raak! (einde citaat)
Dat gebeurde ook in de Hambo-Finale, Corey nam de kop en bleef in hoog tempo voorop lopen. Dat een kwart-pacer als Captain Corey nog zo'n probleem heeft om te leren harddraven geeft te denken. Leren harddraven met bijna een kilo aan elk been lijkt niet erg gunstig, en is naar mijn mening gewoon misdadig. En ook heel onverstandig. Dat moet je als fokker niet willen.
* ik (HH) kan het niet geloven, maar het staat er echt: 800 gram per voorbeen. Bedoelde Bas misschien 8 ounces = 225 gram? En ook dat is nog veel te veel!!
Andere voorbeelden:
De Zweedse Googoo Gaagaa-zoon Hail Mary werd op jonge leeftijd de hemel in geprezen (hij zou later de Prix d'Amérique gaan winnen. zei men), maar had ook altijd problemen met zijn draf en kon niet zonder voor-ijzers koersen. Halverwege 2021 kreeg hij als 5-jarige zelfs een startverbod van enkele maanden omdat hij in het voorwerk pacete en men er steeds zwaardere schoenen bij deed. Hij wilde niet draven en kwam daarna ruim een half jaar niet in de baan. Pas op 6-jarige leeftijd liep hij enkele koersen zonder voor-ijzers. Zijn winterseizoen 2023-2024 op Vincennes mislukte, in 2 koersen met en 2 zonder ijzers.
Voor de Zweedse Googoo Gaagaa-zoon Power geldt hetzelfde als voor Hail Mary. Ook Power kon niet zonder voor-ijzers koersen. Pas in 2023 (als 7-jarige) gingen de voor-ijzers eraf en ook zijn winterseizoen op Vincennes 2023-2024 mislukte. Met ijzers onder kun je bij hoge snelheden nooit winnen van blootvoets dravende paarden.
Ook Borups Victory en Usain Töll liepen t/m hun 5e jaar met ijzers en gingen pas daarna zonder ijzers hun internationale successen behalen.
De laatste tijd behalen de Googoo Gaagaa's veel minder succes. En dan te bedenken dat Googoo Gaagaa van 2020 t/m 2023 vier jaar lang volgeboekt was met 150 merries. Pas in 2024 begon het aantal dekkingen iets terug te lopen naar 139 stuks. Is de hype voorbij?
Andersom gefokt geldt hetzelfde: Don Fanucci Zet (van Hard Livin uit een pacermerrie) is natuurlijk een goed paard, maar koerst in Zweden meestal met voorijzers. Tijdens zijn laatste wintercampagne 2024-2025 op Vincennes eindigde hij eerst tweemaal ongeplaatst met voorijzers en liep hij daarna nog 4 koersen zonder ijzers. Over de langere afstanden (waarbij de GP d'Amérique) kwam hij er niet aan te pas, maar in de korte GP de France (2.100 m) werd hij knap 3e achter Go on Boy en Inmarosa.
Tijdens het Breeders Seminar 2025 werd verteld:
- Het veulengeld voor Googoo Gaagaa is in Zweden voor merrieveulens de helft van dat voor hengstveulens. Dat is toch een zwaktebod? De eigenaar van de hengst geeft zo toe dat de dochters weinig waard zijn. Bij de huidige top-50 van zijn producten zitten slechts 9 merries, waarvan de beste op plek 9 staat. Met 50% kans dat je een merrie fokt. Franse hengsten brengen wel goede dochters (bijv. Nortolanda van Bird Parker) dus daarmee heb je veel meer kans op succes.
- Stal Quattro heeft 2 veulens van Googoo Gaagaa gefokt. Ze zijn niet in de baan gekomen, doordat men ze niet aan het draven kreeg. Deze Quattro-paarden hadden slechts een kwart pacerbloed en konden toch niet harddraven!
- Zweedse trainers beweren dat dravers met pacerbloed moeilijk aan het harddraven zijn te krijgen. Er is geen grotere ergernis dan een harddraver te fokken, die niet kan draven.
Hambo 2025:
De Hambletonian van 2025 werd gewonnen door de Zweedse hengst Nordic Catcher, zoon van Six Pack uit een pacermerrie. En alweer in handen van trainer Ake Svanstedt, de enige die met pacerbloed overweg kan, zo lijkt het. Ake heeft de carrière behoedzaam opgebouwd en de hengst liep in de Hambo-finale voor het eerst zonder ijzers, net als Captain Corey in 2021.
Dit pacer-succes geeft alleen maar aan hoezeer Noord-Amerika toe is aan outcross-bloed. Alleen met bio-diversiteit kunnen verbeteringen onstaan. Maar waarom dan geen Frans bloed inbrengen? Er deed in deze Hambo ook een zoon van Face Time Bourbon mee. Hij kreeg een moeilijke koers en eindigde heel snel langs de reling als 4e.
Conclusie:
Mijn mening blijft: Pacer-bloed is niet goed voor harddravers!!! De producten erven een verkeerde aanleg. Het zijn geen gemakkelijk dravende paarden. Je wilt toch geen harddraver fokken, die niet zonder gewicht kan harddraven?
Maar nog steeds zijn er mensen die het beter denken te weten.
Moeten ze zelf weten, maar naar mijn mening wordt het ras door het gebruik van pacerbloed wel verzwakt.
Nu worden, naast Captain Corey, ook enkele andere zoons van Googoo Gaagaa in de Zweedse fokkerij gebruikt en ook Don Fanucci Zet. Het "pacer-gif" verspreid zich snel.
Mijn advies is: gebruik geen pacerbloed in de draverfokkerij,
zelfs geen kwart, dus ook Captain Corey en die andere niet.
Ze verzwakken ons draverras!
Bovendien is het Europese koerssysteem heel anders dan het Noord-Amerikaanse,
dus staar je niet blind op
de Hambo, maar kijk naar de uitslagen van de Prix d'Amérique en de Elitloppet.
Als je wilt outcrossen en de bastaardkracht gebruiken, neem dan een Frans-Amerikaanse dekhengst.
Dat is meestal nog veel goedkoper ook!
Hans Huiberts
Voor het inleidende artikel over Heterosis (bastaardkracht) en
kruisingen met andere rassen in de draverfokkerij:
Click hier
Voor het artikel over recente kruisingen met Volbloeds in de draverfokkerij:
Click hier
Voor het artikel over de Volbloed-oorsprong van de draverfokkerij:
Click hier
Voor het artikel over de Volbloedfokker Tesio:
Click hier
Voor een artikel over de X-factor:
Click hier
Voor een artikel over vader- en moederlijnen:
Click hier
Er volgen binnenkort nog enkele artikelen over dit onderwerp.
© Copyright Fokkersvereniging 2021